CTC uitgelegd: hoe belastingdiensten factuurdata real-time ontvangen via pre-clearance, post-clearance en post-audit.
CTC staat voor Continuous Transaction Controls: systemen waarbij factuurdata in real-time of near-real-time met de belastingdienst wordt gedeeld. In plaats van achteraf te controleren via kwartaal- of jaaraangiften, kijken belastingdiensten mee bij elke transactie. ViDA maakt deze aanpak de Europese norm.
De verschuiving naar continue rapportage is de meest fundamentele verandering in BTW-compliance van de afgelopen decennia. Waar BTW-naleving traditioneel een end-of-month of end-of-quarter activiteit was (BTW-aangifte indienen, ICP-opgave versturen), wordt het met CTC een ingebouwd onderdeel van het dagelijkse facturatieproces.
Er bestaan drie hoofdvarianten van CTC, die verschillen in wanneer en hoe de belastingdienst bij het factuurproces wordt betrokken.
Bij pre-clearance wordt de factuur voor verzending ter goedkeuring aangeboden aan de belastingdienst. De factuur is pas rechtsgeldig nadat de belastingdienst een referentienummer heeft toegekend.
Dit is het meest vergaande model. De belastingdienst ziet elke factuur voordat de ontvanger hem ontvangt, waardoor fraude bijna onmogelijk wordt. De keerzijde: het factuurproces is afhankelijk van de beschikbaarheid van het overheidsplatform, en er zit een extra stap tussen het aanmaken en het verzenden van de factuur.
Landen met pre-clearance:
Bij post-clearance wordt de factuur direct verstuurd naar de ontvanger, terwijl gelijktijdig rapportagedata naar de belastingdienst gaat. De factuur hoeft niet vooraf te worden goedgekeurd, maar de belastingdienst ontvangt de gegevens in real-time.
Dit is het model dat het beste past bij het Peppol 5-corner model en bij de ViDA DRR-architectuur. De factuurstroom wordt niet vertraagd, maar de belastingdienst krijgt dezelfde data als bij pre-clearance. Voor bedrijven is dit het minst ingrijpende real-time model: de Service Provider handelt de rapportage af zonder dat het factuurproces verandert.
Landen met post-clearance:
Bij post-audit wordt factuurdata periodiek gerapporteerd, doorgaans via een gestandaardiseerd bestand zoals SAF-T. De belastingdienst controleert achteraf op basis van de aangeleverde data.
Dit is het minst ingrijpende model voor bedrijven. Er is geen real-time impact op het factuurproces. Het biedt de belastingdienst echter ook het minste directe inzicht, waardoor fraudebestrijding minder effectief is. Veel landen die met post-audit werken, bewegen daarom richting een van de andere modellen.
Landen met post-audit:
ViDA's Digital Reporting Requirements (DRR) zijn gebaseerd op het post-clearance model: factuurdata wordt gelijktijdig met de factuurverzending gerapporteerd aan de belastingdienst, zonder dat voorafgaande goedkeuring nodig is. Dit is een bewuste keuze: het biedt de voordelen van real-time inzicht zonder het factuurproces te vertragen.
Lidstaten die al een pre-clearance systeem hebben (zoals Italie en Polen), mogen dit behouden, maar moeten hun systemen uiterlijk 1 januari 2035 afstemmen op de ViDA-standaard. De kans is groot dat deze landen hun pre-clearance model combineren met ViDA DRR-compatibiliteit.
De wereldwijde trend is duidelijk: belastingdiensten bewegen van post-audit (achteraf controleren) naar pre- of post-clearance (real-time meekijken). ViDA versnelt deze beweging in Europa. De cijfers ondersteunen die urgentie: de VAT Gap in de EU bedroeg in 2020 € 99 miljard, waarvan naar schatting een kwart het gevolg is van fraude bij intracommunautaire handel. De totale economische baten van ViDA worden geraamd op € 172 tot € 214 miljard over tien jaar. Lidstaten kunnen tot € 18 miljard per jaar meer aan BTW-inkomsten verwachten, waarvan circa € 11 miljard specifiek door effectievere fraudebestrijding via CTC-rapportage.
Deze trend is niet beperkt tot Europa. Landen als Brazilie, India, Mexico en Saudi-Arabie hebben al vergaande CTC-systemen. De EU loopt op dit vlak achter, maar haalt met ViDA in een keer een groot deel van de achterstand in.
Op 28 oktober 2025 organiseerde de Europese Commissie een Implementation Dialogue met 38 stakeholders uit bedrijfsleven, brancheverenigingen en belastingadviessector. Een belangrijk thema was de behoefte aan een geharmoniseerd transmissiemodel voor DRR, zodat lidstaten niet elk een eigen rapportageformat ontwikkelen. Commissaris Hoekstra typeerde ViDA als een van de meest significante EU BTW-hervormingen in decennia.
Voor bedrijven die internationaal opereren, is de boodschap helder: investeer nu in gestructureerde e-facturatie. De vraag is niet of je met real-time rapportage te maken krijgt, maar wanneer.
De PSB van eConnect is ontworpen om met alle CTC-modellen te werken, ongeacht het land van de ontvanger:
Als klant hoef je je factuurproces niet per land aan te passen. De PSB bepaalt op basis van de ontvanger welk CTC-model van toepassing is en kiest automatisch de juiste rapportagemethode.
Bij pre-clearance wordt de factuur voor verzending ter goedkeuring aangeboden aan de belastingdienst (zoals in Italië en Polen). Bij post-clearance wordt de factuur direct naar de ontvanger gestuurd en gaat de rapportagedata gelijktijdig naar de belastingdienst, zonder voorafgaande goedkeuring. ViDA kiest voor het post-clearance model.
Nederland heeft nog geen operationeel CTC-model, maar het EY-rapport adviseert het post-clearance model via het Peppol 5-corner netwerk. De lopende 5-corner Peppol-pilot met de Belastingdienst bereidt hier al op voor. Verplichte DRR voor binnenlandse prestaties wordt geadviseerd per 1 januari 2032.
Nee. De PSB van eConnect bepaalt op basis van de ontvanger welk CTC-model van toepassing is en kiest automatisch de juiste rapportagemethode. Of je nu factureert naar Italië (pre-clearance), Frankrijk (post-clearance) of een ander land, je factuurproces blijft hetzelfde.
Meer weten over de specifieke vereisten per land? Bekijk de implementatietijdlijn en het landenoverzicht.
Bekijk het internationale overzicht